Prompt Örnekleri: ChatGPT ve Gemini için 15 Hazır Prompt (2026)

Prompt örnekleri, ChatGPT, Gemini veya Claude gibi yapay zeka asistanlarına bir işi rol, bağlam ve çıktı biçimiyle anlatan, kopyalayıp kendi bilginizle doldurabileceğiniz hazır yönergelerdir. İyi bir prompt ile tek cümlelik bir istek arasındaki fark, cevabın ilk seferde işe yarayıp yaramamasıdır: Google, en başarılı promptların ortalama 21 kelime olduğunu, kullanıcıların ilk denemelerinin ise genellikle dokuz kelimenin altında kaldığını açıklıyor.

Bu yazıda iş, okul, kariyer ve günlük hayat için 15 kopyala-yapıştır prompt, Google, OpenAI ve Anthropic'in resmî rehberlerinden derlenen prompt formülü, promptları kalıcı talimata çevirme yolları ve KVKK notları var. Fotoğraf, video, müzik, seslendirme ve sunum için ayrı rehberlerimizdeki 91 promptun dizini de yazının ikinci yarısında.

Prompt Nedir ve İyi Bir Prompt Nasıl Çalışır?

Prompt, yapay zekaya verdiğiniz talimattır ve model yalnızca yazdığınızı bilir. Google'ın Gemini rehberi iyi bir promptu dört alanla tarif ediyor: persona (hangi rolde cevap verecek), görev (ne yapacak), bağlam (bilmesi gereken arka plan) ve biçim (cevabın şekli). Google'a göre dördünü birden kullanmak şart değil; birkaçı bile sonucu iyileştiriyor.

Anthropic aynı fikri bir benzetmeyle anlatıyor: Claude'u işinizin kurallarını henüz bilmeyen, parlak ama yeni bir çalışan gibi düşünün; ne istediğinizi ne kadar net anlatırsanız sonuç o kadar iyi olur. OpenAI'nin geliştirici rehberi de örnek vermeyi, bölümleri ayırmayı ve çıktı biçimini açıkça yazmayı öneriyor. Yani Gemini promptları ile ChatGPT komutları arasında temel bir fark yok.

ChatGPT'ye Nasıl Komut Verilir? 5 Adımda Prompt Yazma

Kısa cevap: rolü, görevi, bağlamı ve istediğiniz biçimi yazın, sonra cevabı düzelterek ilerleyin. Aynı sıra Gemini ve Claude'da da çalışır.

1. Rol verin: 'Sen deneyimli bir muhasebecisin' gibi tek bir cümle bile cevabın dilini ve derinliğini değiştirir.
2. Görevi fiille yazın: yaz, özetle, karşılaştır, tabloya dök. Tek promptta tek ana iş isteyin.
3. Bağlamı ekleyin: kimin için, hangi amaçla, elinizde hangi bilgiler var. İşlenecek uzun metni ### işaretleri arasına koyun.
4. Biçimi belirtin: madde sayısı, kelime sınırı, tablo sütunları veya e-posta düzeni.
5. Sınır koyun ve yineleyin: 'bilmediğin bilgiyi uydurma' deyin; ilk cevabı beğenmezseniz neyin eksik olduğunu yazarak düzelttirin.

İş, Okul ve Günlük Hayat için Prompt Örnekleri (15 Hazır Prompt)

Promptlar beş gruba ayrıldı. Köşeli parantez içindeki alanları kendi bilginizle değiştirin. Prompt 2 dışındaki tüm promptlar ChatGPT, Gemini ve Claude'un ücretsiz planlarında çalışır; Prompt 2 Gemini'nin Gmail bağlantısını kullanır.

İş ve e-posta promptları (ChatGPT, Gemini, Claude)

Sen kurumsal yazışmada deneyimli bir iletişim uzmanısın. Aşağıdaki duruma uygun bir e-posta yaz.
Alıcı: [tedarikçi firmanın satış müdürü]; ilişkimiz: [2 yıllık müşteri]
Amaç: [geciken siparişin yeni teslim tarihini yazılı olarak almak]
Bilinen bilgiler: [sipariş no 4521, söz verilen tarih 5 Eylül, sipariş hâlâ gelmedi]
Ton: [kibar ama net]; uzunluk: en fazla [120] kelime.
Önce konu satırı için 3 seçenek öner, sonra e-postayı tek sürüm olarak yaz.
Bilgi eksikse uydurma; o yeri [doldurulacak] diye köşeli parantezle bırak.

@Gmail son [7] günde [firma adı veya kişi adı] ile ilgili gelen e-postaları bul.
Bunları tarih sırasıyla en fazla 5 maddede özetle: kim ne istedi, hangi tarih veya tutar verildi, cevap bekleyen bir soru var mı.
Ardından en son e-postaya [kibar ama net] bir yanıt taslağı yaz; taslağı yalnızca bana göster.
Kural: E-postalarda geçmeyen bilgi ekleme; emin olmadığın yeri [kontrol et] diye işaretle.

Prompt 2 için Gemini'de Google Workspace uygulamasının bağlı ve Keep Activity (Gemini Uygulama Etkinliği) ayarının açık olması gerekiyor; mesajın başına @ yazıp Gmail'i seçiyorsunuz. Google'ın gizlilik sayfasına göre bu ayar açıkken bazı sohbetler insan inceleyiciler tarafından görülebiliyor; gizli yazışmalarda kullanmayın.

Aşağıda bir toplantının dağınık notları var. Bunları yöneticiye gönderilecek düzenli bir özete çevir.
Çıktı biçimi:
1) 3 cümlelik özet
2) Alınan kararlar (madde madde)
3) Aksiyon tablosu: Görev | Sorumlu | Son tarih
4) Netleştirilmesi gereken konular
Kural: Notlarda geçmeyen karar veya tarih ekleme; sorumlu belli değilse 'belirsiz' yaz.
Notlar:
###
[toplantı notlarını buraya yapıştırın]
###

Sen Excel ve Google E-Tablolar uzmanısın. Tablomun yapısı şöyle:
A sütunu: [tarih], B: [ürün adı], C: [adet], D: [birim fiyat TL], E: [şube]
Yaklaşık [2.000] satır var. Programım: [Excel 365 Türkçe / Google E-Tablolar].
İstediğim: [her şubenin aylık toplam cirosunu ayrı bir tabloda görmek].
Bana şunları ver: kullanılacak formül (Türkçe Excel'deysem Türkçe fonksiyon adlarıyla, örneğin ÇOKETOPLA), formülü yazacağım hücre, adım adım açıklama ve sık yapılan bir hata.
Birden fazla yol varsa en basitini önce yaz; özet tablo (PivotTable) daha uygunsa onu öner.

Google E-Tablolar'daki =AI fonksiyonu 7 Temmuz 2026'da Türkçe desteği aldı, ancak Google AI Pro, Ultra veya uygun bir Workspace planı istiyor. Excel'deki =COPILOT fonksiyonu ise Microsoft'un yardım sayfasına göre 14 Eylül 2026'dan itibaren kullanılamıyor; Prompt 4 ile yazdırdığınız klasik formüller her sürümde çalışıyor.

Sen küçük işletmelere çalışan bir sosyal medya uzmanısın. [Kadıköy'deki butik pastanemiz] için [Instagram] hesabına 2 haftalık içerik takvimi hazırla.
Hedef kitle: [25-45 yaş, semtte yaşayan ve çalışan kişiler]; amaç: [hafta içi sipariş sayısını artırmak].
Haftada [4] gönderi olsun. Her gönderi için: gün, format (Reels, karusel, tek görsel, hikâye), konu, 2 cümlelik açıklama metni, 1 çağrı cümlesi ve en fazla 5 etiket.
Kural: Uydurma kampanya, indirim veya fiyat yazma; bunlar için [kampanya bilgisi] diye boşluk bırak.
Takvimi tablo olarak ver.

Okul ve öğrenme promptları

Bana [fotosentez] konusunu anlat. Ben [lise 9. sınıf] öğrencisiyim ve konuyu hiç bilmiyorum.
Şu sırayla ilerle:
1) Konuyu günlük hayattan bir benzetmeyle 3 cümlede açıkla.
2) Bilmem gereken [5] temel kavramı kısa tanımlarla ver.
3) Sık karıştırılan bir noktayı örnekle göster.
4) Anladığımı ölçmek için bana 3 soru sor ve cevaplarımı bekle; ben cevaplamadan doğru cevabı yazma.
Dil sade olsun, ders kitabı dilinden kaçın.

Aşağıdaki metni [sınav öncesi tekrar] için özetle.
Çıktı:
- 5 maddelik ana fikir listesi (her madde en fazla 20 kelime)
- Metinde geçen önemli tarih, sayı ve isimler tablosu
- Metnin tek cümlelik özeti
Kural: Metinde olmayan bilgi ekleme, yorum katma. Emin olmadığın yeri 'metinde net değil' diye işaretle.
Metin:
###
[özetlenecek metni buraya yapıştırın]
###

Sen sabırlı bir İngilizce konuşma öğretmenisin. Benim seviyem [A2]. Konu: [iş görüşmesinde kendimi tanıtmak].
Benimle İngilizce sohbet et; her seferinde yalnızca bir soru sor ve cevabımı bekle.
Her cevabımdan sonra:
1) Dil bilgisi hatalarımı Türkçe açıklamayla düzelt,
2) Aynı cümlenin daha doğal bir sürümünü İngilizce yaz,
3) Sonra bir sonraki soruya geç.
Seviyemin üstünde bir kelime kullanırsan parantez içinde Türkçesini ver. 10 sorudan sonra güçlü ve zayıf yönlerimi özetle.

Prompt 8'deki seviye alanına Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi'nin (CEFR) altı seviyesinden birini yazın: A1-A2 temel, B1-B2 bağımsız, C1-C2 yetkin kullanıcı. Promptu ChatGPT'nin sesli modunda veya Gemini Live'da kullanırsanız konuşma pratiğine dönüşür.

CV, dilekçe ve metin düzeltme promptları

Sen işe alım uzmanı gibi düşünen bir kariyer danışmanısın. Aşağıdaki bilgilerle [pazarlama uzmanı] pozisyonu için tek sayfalık bir CV metni hazırla.
Bölümler: Profil özeti (3 cümle), İş deneyimi (her rolde 3-4 madde, fiille başlasın, mümkünse sayıyla), Eğitim, Beceriler, Diller.
İlandaki anahtar becerileri, bende gerçekten varsa CV'ye doğal biçimde yerleştir.
Kural: Bilgilerimde olmayan deneyim, sertifika veya rakam uydurma; eksik gördüğün yerleri sonunda soru olarak listele. Tablo ve sütun kullanma, düz metin ver.
Bilgilerim: [deneyim, eğitim, beceriler]
İlan: [iş ilanı metni]

Bir kamu kurumuna vereceğim resmî bir dilekçe yaz.
Kurum: [... Belediye Başkanlığına / ... Müdürlüğüne]
Konu: [evimin önündeki kırık kaldırımın onarılması talebi]
Olay ve gerekçe: [kaldırım 3 aydır kırık, yaşlı komşularım düştü, 12 Ağustos'ta telefonla bildirdim]
Dilekçenin sonunda talebimi tek cümlede açıkça yaz.
Biçim: tarih sağ üstte, kurum adı ortada, resmî ve saygılı dil, en fazla [200] kelime.
Altına ad-soyad, imza ve adres için boş satır bırak; ek varsa 'Ekler:' başlığıyla listele.

3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun'un 4. maddesine göre dilekçede ad-soyad, imza ve iş veya ikametgâh adresi bulunmak zorunda; bu bilgileri taşımayan dilekçe 6. maddeye göre incelenmiyor. Kurum en geç 30 gün içinde gerekçeli cevap veriyor (madde 7). Kişisel bilgilerinizi prompta yazmayın, çıktıyı aldıktan sonra kendiniz ekleyin.

Aşağıdaki metni düzelt ve yeniden yaz.
1) Önce yazım, noktalama ve dil bilgisi hatalarını listele (hatalı hali, doğru hali).
2) Sonra metni [daha resmî / daha samimi / daha kısa] bir tonla yeniden yaz; anlamı ve verdiğim bilgileri değiştirme.
3) Hedef okuyucu: [müşteriler]; uzunluk: en fazla [100] kelime.
TDK yazım kurallarına uy (örneğin 'de/da' ve 'ki' eklerinin ayrı veya bitişik yazımı).
Metin:
###
[metninizi buraya yapıştırın]
###

Günlük hayat promptları

[2 yetişkin ve 1 çocuktan] oluşan bir aile için 7 günlük akşam yemeği planı hazırla.
Koşullar: hafta içi yemekler en fazla [40] dakikada hazırlansın; [haftada 2 gün etsiz] olsun; evde [fırın ve düdüklü tencere] var; sevmediğimiz yiyecekler: [bamya, ciğer].
Çıktı: gün gün yemek adı ve kısa hazırlık notu, ardından reyonlara göre gruplanmış tek bir alışveriş listesi (miktarlarla).
Tahmini bütçeyi yalnızca [verdiğim fiyatlar] üzerinden hesapla; fiyat bilmiyorsan uydurma.
Diyet veya hastalık tavsiyesi verme; özel beslenme ihtiyacı varsa diyetisyene danışılmasını hatırlat.

[Mardin]'e [3 gün 2 gece] gidiyoruz; [2 kişiyiz], [yürümeyi seviyoruz], bütçemiz [yol hariç 12.000 TL].
Gün gün bir gezi planı hazırla: sabah, öğle, akşam; yerler arası tahmini süre; yerel yemek önerisi.
Kural: Müze ve ören yerlerinin açılış saatini ve giriş ücretini kesin bilgi gibi yazma; 'resmî sitesinden kontrol edin' notu düş.
Mevsim: [Ekim]; kötü hava için bir yedek plan öner.
Sonuna yanımıza almamız gerekenler için kısa bir kontrol listesi ekle.

Prompt yazdıran promptlar: prompt oluşturucu ve hızlı şablon

Sen deneyimli bir prompt mühendisisin. Amacım: [müşterilerden gelen şikayet e-postalarını konuya göre sınıflandırmak].
Bu işi yapacak en iyi promptu benim için yaz. Başlamadan önce bana en fazla 5 netleştirici soru sor ve cevaplarımı bekle.
Sonra promptu şu bölümlerle kur: Rol, Görev, Bağlam, Çıktı biçimi, Sınırlar ve 1 örnek girdi-çıktı.
En sonda promptun neden böyle kurulduğunu 3 maddede açıkla ve daha iyi sonuç için neyi değiştirebileceğimi söyle.

Rolün: [uzman rolü]. Görev: [ne istiyorsun], [kimin için].
Bağlam: [bilmesi gereken 2-3 bilgi]. Biçim: [liste / tablo / e-posta], en fazla [X] kelime.
Sınır: Bilmediğin bilgiyi uydurma; eksik bilgi varsa önce bana sor.

Prompt Formülü: Rol, Görev, Bağlam, Biçim ve Sınır

Bu yazıdaki promptların hepsi aynı iskelete dayanıyor: Google'ın dört alanına, Anthropic ve OpenAI rehberlerinin ortak önerisi olan sınır ve örnek parçalarını ekledik. Tablo, her parça boş bırakıldığında ne olduğunu gösteriyor.

Örnek parçası en çok atlanan ama etkisi en büyük olanı. Anthropic en iyi sonuç için 3 ila 5 örnek eklemeyi, Google'ın Gemini API dokümanı ise promptlara her zaman birkaç örnek koymayı öneriyor. Günlük kullanımda tek bir örnek bile çıktının biçimini sabitler.

Promptunuzu işten habersiz bir iş arkadaşınıza gösterin ve uygulamasını isteyin. Onun kafası karışırsa Claude'un da kafası karışır.

ChatGPT, Gemini ve Claude: Promptlar Hangisinde Nasıl Çalışır?

Bu yazıdaki metin promptları üç araçta da çalışıyor. Fark, promptu nerede saklayabildiğinizde ve hangi bağlantıların açık olduğunda. Tablo Eylül 2026 itibarıyla planları özetliyor.

Seçimi iş akışınız belirlesin: Gmail ve Drive'daki belgelerinizi promptta kullanmak istiyorsanız Gemini'nin @ bağlantıları, promptlarınızı dosyalarla birlikte bir klasörde toplamak istiyorsanız ChatGPT'nin Projeler özelliği ücretsiz planda işinizi görüyor. En hızlı yol, aynı promptu iki araçta deneyip sonucu karşılaştırmak.

Promptlarınızı kaydedin: Gem, Özel talimatlar ve Projeler

Sık kullandığınız promptu her seferinde yapıştırmak yerine kalıcı talimata çevirebilirsiniz. Gemini'de kenar çubuğundan Gems, ardından Yeni Gem'i seçip ad ve talimat yazıyorsunuz; talimat alanına bu yazıdaki rol, bağlam ve biçim satırlarını koymanız yeterli. ChatGPT'de Ayarlar, Kişiselleştirme altındaki Özel talimatlar tüm sohbetlere uygulanıyor. Claude'da Projeler Pro planında; ücretsiz planda hafıza özelliği tercihlerinizi hatırlıyor. Hangi araçta olursa olsun kalıcı talimata kişisel veri, müşteri bilgisi veya parola yazmayın.

Kategoriye Göre Prompt Örnekleri: Fotoğraf, Video, Müzik ve Sunum

Görsel, video ve ses üreten araçlar kendi parametrelerini istiyor: ışık, kamera açısı, müzik türü, ses tonu gibi. Bu yüzden bu kategorilerin promptlarını ayrı rehberlerde topladık; toplam 91 hazır prompt aşağıda.

Promptunuzu Güçlendiren 6 Teknik

• Örnek verin: Beklediğiniz çıktıdan kısa bir parça eklemek biçimi sabitler; Google'ın Gemini API dokümanı örneksiz promptların muhtemelen daha az etkili olacağını söylüyor.
• Metni ayırın: Talimatı başa yazın, işlenecek metni ### işaretleri arasına koyun. Anthropic, Claude'da bölümleri XML etiketleriyle ayırmayı öneriyor.
• Gerekçeyi yazın: Talimatın nedenini bir cümleyle açıklamak, modelin benzer durumlarda doğru karar vermesine yardım eder.
• Karmaşık işi bölün: Google karmaşık görevleri ayrı promptlara bölmeyi öneriyor; önce taslak, sonra düzeltme, sonra biçim.
• Soru sordurun: Promptun sonuna 'başlamadan önce bana netleştirici sorular sor' eklemek eksik bilgiyi ortaya çıkarır (Prompt 14).
• Somut düzeltme isteyin: İlk cevabı beğenmezseniz yeniden başlamak yerine 'ikinci maddeyi kısalt, tonu resmîleştir' gibi net bir düzeltme yazın.

OpenAI de geliştirici Playground'undaki prompt oluşturucuda en iyi uygulamaları içeren meta-promptlar kullandığını açıklıyor; Anthropic'in Console'unda da benzer bir oluşturucu var. Prompt 14 aynı fikrin sohbet içindeki sürümü.

Prompt Yazarken Sık Yapılan 6 Hata

• Tek satırlık istek: 'Bana CV yaz' demek; rol, ilan ve deneyim bilgisi olmadan genel bir şablon gelir.
• Aynı promptta birden fazla iş: Özet, çeviri ve tablo aynı anda istenince biri eksik kalır.
• Uydurmaya kapı açmak: Rakam ve kaynak istemek ama 'verdiğim bilgi dışında yazma' sınırını koymamak.
• Kişisel veri yapıştırmak: Müşteri listesi, kimlik numarası veya sağlık bilgisi paylaşmak.
• Çıktıyı kontrol etmeden kullanmak: Özellikle ödev, dilekçe ve CV'de her cümle sizin sorumluluğunuzda.
• Köşeli parantezleri doldurmamak: Hazır promptu olduğu gibi göndermek, modelin parantez içini gerçek bilgi sanmasına yol açar.

Türkiye'de Prompt Kullanımı: Türkçe, KVKK ve TL Fiyatlar

Üç aracın ücretsiz planı bu yazıdaki promptlar için yeterli. Ücretli seçenekler Eylül 2026 itibarıyla şöyle: Google AI Plus ayda 199,99 TL, AI Pro 869,99 TL; ChatGPT Plus ve Claude Pro aylık 20 dolar, yani TCMB'nin 11 Eylül 2026 kuruyla (48,5178 TL) vergiler hariç yaklaşık 970 TL.

KVKK'nın 24 Kasım 2025'te yayımladığı Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi, ad-soyad, adres, telefon numarası ve kimlik bilgisi gibi kişiyi tanımlayabilecek verilerin paylaşımından kaçınılmasını, sağlık, finans ve hukuki süreç bilgilerinin de paylaşılmamasını öneriyor. Sohbetlerin model eğitiminde kullanılmasını ChatGPT'de Improve the model for everyone, Claude'da Help improve our AI models, Gemini'de Keep Activity ayarından yönetebilirsiniz.

Üç araç da Türkçe promptları anlıyor; Claude'un arayüzü Türkçe olmasa da sohbet Türkçe yapılabiliyor. Ödev ve tezde YÖK'ün Mayıs 2024 tarihli Üretken Yapay Zekâ Kullanımına Dair Etik Rehberi, hangi aracın hangi aşamada kullanıldığının belirtilmesini ve içeriğin doğruluğunun kullanıcının sorumluluğunda olduğunu vurguluyor.

İyi bir prompt, rol, görev, bağlam, biçim ve sınırdan oluşan kısa bir iş tanımıdır. Bu yazıdaki 15 prompt örneğinden işinize en yakın olanı kopyalayın, köşeli parantezleri doldurun ve ilk cevabı somut düzeltmelerle iyileştirin. Sık kullandığınız promptu bir Gem'e veya Özel talimatlara çevirdiğinizde her seferinde sıfırdan yazmanız gerekmez; görsel, video ve ses işleri için yukarıdaki dizindeki rehberlere geçebilirsiniz.